ЦЕРЕБРАЛЬДЫ ИНСУЛЬТТАН КЕЙІНГІ НАУҚАСТАРДЫҢМОТОРЛЫ - КОГНИТИВТІ ОҢАЛТУЫНДАҒЫ ВИРТУАЛДЫШЫНДЫҚТЫҢ ТИІМДІЛІК КӨРСЕТКІШТЕРІНЕ ШОЛУ
DOI:
https://doi.org/10.34689/2phhks53Кілт сөздер:
виртуалды шындық , оңалту , инсульт , ЭЭГ , МРТ , когнитивті функциялар , мотор функцияларыАңдатпа
Кіріспе. Қазіргі уақытта инсульт өлім мен мүгедектіктің негізгі себептерінің бірі болып табылады және бүкіл
әлемде өлім-жітімнің жетекші себептерінің бірі ретінде сипатталған. Оңалту процесі және пациенттің кейінгі өміріне
оралуы жедел мәселе болып табылады. Осыған байланысты жоғалған моторлық және когнитивті функцияларды
қалпына келтірудің жаңа тәсілдерін іздеу өзекті мәселе болып табылады. Мотор функцияларын жаттықтыруға
қажетті үш негізгі элементтің арқасында (ынталандыруды қайталау, сенсорлық кері байланыс, пациенттердің
мотивациясы) ВШ моториканы өмірде қолдануға болатын контекстте тиімдірек шыңдауға мүмкіндік береді. ВШ-дағы
жаттығу сеанстарының тағы бір аспектісі - қабылдау, есте сақтау, зейін, сөйлеу және ойлау сияқты когнитивті
функцияларды қалпына келтіру.
Зерттеудің мақсаты. виртуалды шындық технологиясына арналған басылымдарды талдау және инсультті
оңалтуда нейробейнелеу әдістерін қолдану арқылы оны қолдану тиімділігін бағалау. Іздеу стратегиясы. Дереккөздерді іздеу PubMed, Cochrane Library сияқты мәліметтер базасында жүргізілді.
Іздеу тереңдігі 20 жылды құрады. 1979, 1981 және 1992 жылдардағы үш әдебиет көзі пайдаланылды, себебі бұл
әдебиеттер маңызды тұжырымдамалық ақпаратты қамтыды. Қосу критерийлері: әдебиеттерге шолулар, түпнұсқа
мақалалар, мета-талдаулар; ашық қол жетімді және ағылшын және орыс тілдеріндегі толық мәтіні бар
басылымдар. Шығару критерийлері: төмен әдістемелік сападағы жарияланымдар, конференция материалдары. Бұл
шолуға 54 басылым енгізілді.
Нәтижелер. Виртуалды шындық жүйелеріндегі сабақтардың тиімділігін бағалау үшін заманауи нейробейнелеу
және ЭЭГ әдістерін қолдану церебральды инсульттан кейін науқастардың моторлық және когнитивті салаларын
қалпына келтіру үшін оңалту бағдарламаларын құруға мүмкіндік береді.
Қорытындылар.Виртуалды шындыққа негізделген араласулар арқылы жүзеге асырылатын технологиялардың
үйлесімі қалпына келтірудің барлық кезеңдерінде моторлы-когнитивті оңалту мен эмоционалды сфераны түзету
нәтижелеріне әсер етуі мүмкін және пациенттің қалыпты өмірінде кейінгі көрініске ие болуы мүмкін.
Әдебиеттер тізімі
Klimov L.V., Shurupova M.A., Aizenshtein A.D., Trofimova A.K., Shamalov N.A., Ivanova G.E. Virtual reality efficiency in
motor and cognitive rehabilitation in patients after cerebral stroke: a review // Nauka i Zdravookhranenie [Science &
Healthcare]. 2022, (Vol.24) 5, pp. 149-156. doi 10.34689/SH.2022.24.5.019
Климов Л.В., Шурупова М.А., Айзенштейн А.Д., Трофимова А.К., Шамалов Н.А., Иванова Г.Е. Обзор показателей
эффективности виртуальной реальности в двигательной и когнитивной реабилитации больных после церебрального
инсульта // Наука и Здравоохранение. 2022. 5(Т.24). С. 149-156. doi 10.34689/SH.2022.24.5.019
Климов Л.В., Шурупова М.А., Айзенштейн А.Д., Трофимова А.К., Шамалов Н.А., Иванова Г.Е. Церебральды
инсульттан кейінгі науқастардың моторлы - когнитивті оңалтуындағы виртуалды шындықтың тиімділік көрсеткіштеріне
шолу // Ғылым және Денсаулық сақтау. 2022. 5 (Т.24). Б. 149-156. doi10.34689/SH.2022.24.5.019
Жүктеулер
Жарияланды
Лицензия
Авторлық құқық (c) 2026 Леонид Климов, Марина Шурупова, Алина Айзенштейн, Александра Трофимова, Николай Шамалов, Галина Иванова (Автор)
Бұл жұмыс Creative Commons атрибуты бойынша лицензияланған. 4.0 Халықаралық лицензия.