ҚОЛҚА-МЫҚЫН СЕГМЕНТІ ОККЛЮЗИЯСЫ БАР НАУҚАСТАРДЫХИРУРГИЯЛЫҚ ЕМДЕУДІҢ АСҚЫНУЛАРЫНЫҢ АЛДЫН АЛУЖӨНІНДЕГІ ШАРАЛАРДЫҢ ТИІМДІЛІГІН БАҒАЛАУ
DOI:
https://doi.org/10.34689/t2g2gn32Кілт сөздер:
қолқа-мықын сегментінің окклюзиясы , асқынулар , өлім , өмір сүруАңдатпа
Кіріспе: Қазіргі тамырлы хирургияда қолқа-мықын сегментінің (ҚМС) окклюзиялық зақымдануы ең өзекті
мәселелердің бірі. ҚМС окклюзиясын анықтау атеросклеротикалық процестің ауырлығы мен таралуын, демек,
басқа артериялық бассейндерде біріктірілген окклюзиялық зақымданулардың үлкен ықтималдығын көрсетеді
деген жалпы қабылданған пікір. Осыған байланысты өмірлік маңызды мүшелердін – жүрек пен мидың артериялық
арнасының зақымдануы ерекше маңызды.
Зерттеудің мақсаты. Өмірлік маңызды мүшелер тарапынан асқынулардың болжаушыларын түзетумен және
түзетусіз ҚМС окклюзиялық зақымдануларын жедел емдеу нәтижелеріне салыстырмалы талдау жүргізу, олардың
тиімділігін бағалау.
Материалдар мен Әдістері: Зерттеу дизайны-проспективті рандомизацияланбаған клиникалық бақылау.
Талдауға 2018-2024 жылдары "СМУ КеАҚ " университеттік госпиталінің жүрек-қан тамырлары хирургиясы бөлімінде
ота жасалған қолқа-мықын сегментінің (ҚМС) окклюзиялық зақымдануы бар 143 пациент енгізілді. Қолданылатын
тактикаға байланысты науқастар екі топқа бөлінеді: 1-ші топ (N = 64) — коронарлық және каротид артерияларының
зақымдануын алдын ала түзетусіз, жамбас бассейнінің реваскуляризациясынсыз және бүйрек жеткіліксіздігін
емдеусіз ҚМС-не шұғыл реконструктивтік араласулар жасалған науқастар. 2-ші топ (N = 79) — көрсетілімдер болған
кезде алдын ала жүрек және цереброваскулярлық патологияны түзету, жамбас артерияларын реваскуляризациялау
және негізгі ота алдында бүйрек қызметін тұрақтандыру орындалған науқастар.
Нәтижелер: ерте операциядан кейінгі (30 күндік) кезеңде асқынулар бірінші топтағы пациенттердің 43,8%-
тіркелген және 10,1 % — екіншісінде (p = 0,0002) тіркелді. Жүйелік асқынулар (миокард инфарктісі, ми қан
айнылымының жедел бұзылысы, көп мүшелік жеткіліксіздік) бірінші топта жиі байқалды (p < 0,01). 30 күндік өлім
бірінші топтағы 12% - дан екінші топтағы 2,5% - ға дейін төмендеді. 5 жылдық кезеңде асқынулардың жалпы жиілігі
11,5% - ға қарсы 40,7 % құрады (p = 0,0003). Каплан-Майердің жиынтық өмір сүру деңгейі бірінші топта 80%-ға, ал
екінші топта 95% - ға жетті, айырмашылықтар статистикалық маңызды (Log-Rank p = 0,029).
Қорытынды: бұл тактиканы енгізу емдеудің тікелей нәтижелерін жақсартып қана қоймай, науқастардың
қашықтықтан өмір сүруін едәуір арттырды. Өмірлік маңызды органдардың функционалдық бұзылыстарын түзетуге
және тамырлы араласулардың кезеңділігін оңтайландыруға бағытталған кешенді операция алдындағы дайындық
тиімділігі дәлелденді және ауыр қатар жүретін патологиясы бар науқастарда қолқа-мықын сегментінің окклюзиясын
емдеудің қауіпсіз және клиникалық негізделген әдісі ретінде ұсынылуы мүмкін.
Әдебиеттер тізімі
Imanbaev M.N., Dyussupov A.А., Toleutayev T.A., Toleutayeva D.M., Kozhakhmetov Zh.O., Kazymov Ye.M.,
Salmenbaev Ye.A., Zhunuspekova A.S. Assessment of the effectiveness of measures to prevent complications of surgical
treatment in patients with occlusion of the aorto-iliac segment // Nauka i Zdravookhranenie [Science & Healthcare]. 2025.
Vol.27 (5), pp. 70-77. doi 10.34689/SH.2025.27.5.009
Иманбаев М.Н., Дюсупов А.А., Толеутаев Т.А., Толеутаева Д.М., Кожахметов Ж.О., Казымов Е.М., Салменбаев
Е.А., Жунуспекова А.С. Оценка эффективности мер по профилактике осложнений хирургического лечения больных с
окклюзией аорто-подвздошного сегмента // Наука и Здравоохранение. 2025. Vol.27 (5), С. 70-77. doi
10.34689/SH.2025.27.5.009
Иманбаев М.Н., Дюсупов А.А., Толеутаев Т.А., Толеутаева Д.М., Кожахметов Ж.О., Казымов Е.М., Салменбаев
Е.А., Жунуспекова А.С. Қолқа-мықын сегменті окклюзиясы бар науқастарды хирургиялық емдеудің
асқынуларының алдын алу жөніндегі шаралардың тиімділігін бағалау // Ғылым және Денсаулық сақтау. 2025.
Vol.27 (5), Б. 70-77. doi 10.34689/SH.2025.27.5.009
Жүктеулер
Жарияланды
Лицензия
Авторлық құқық (c) 2025 Мерей Иманбаев, Алтай Дюсупов, Толеген Толеутаев, Дина Толеутаева, Жассулан Кожахметов, Ернур Казымов, Ерлан Салменбаев, Айсулу Жунуспекова (Автор)
Бұл жұмыс Creative Commons атрибуты бойынша лицензияланған. 4.0 Халықаралық лицензия.